Kötü Hava/Deniz Şartlarında Alınması Gereken Seyir ve Liman Emniyeti Tedbirleri Hakkında
SİRKÜLER NO: 13.7 /721 -530 = 12/11/2026
İlgi:
İMEAK Deniz Ticaret Odası’ndan alınan 12.11.2026 tarih ve 3077/859/2026 sayılı yazısı.
İMEAK Deniz Ticaret Odası’ndan alınan ilgi
yazıda;
‘’Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, İstanbul Bölge Liman Başkanlığı tarafından gönderilen ve ekte sunulan 12.11.2026 tarihli ve 4116841 sayılı yazıda; 13 Kasım 2026 Cuma günü İstanbul ve çevre denizlerinde güney ve güneybatı (lodos) yönlerinden 5 ila 7 bofor kuvvetinde, yer yer fırtınamsı rüzgâr şeklinde esmesi ve rüzgâr hızının saatte 70-90 km'ye ulaşmasının beklendiği bildirilmektedir. Söz konusu meteorolojik koşulların özellikle İstanbul Boğazı, Marmara Denizi, Türkeli Demir Sahası, Ahırkapı Demir Sahası ve diğer demirleme bölgelerinde bulunan gemiler ile yerel deniz trafiğinde faaliyet gösteren deniz araçları açısından seyir, manevra, demirleme ve bağlama emniyetini olumsuz etkileyebileceğinin değerlendirildiği ifade edilmektedir.
Yazıda devamla, olumsuz hava ve deniz koşullarından kaynaklanabilecek demir taraması, sürüklenme, kontrolsüz sürüklenme (drifte düşme), çatışma, karaya oturma, bağlama halatlarının kopması ve benzeri deniz kazalarının önlenmesi amacıyla aşağıda belirtilen tedbirlerin alınması önem arz ettiği belirtilmektedir.
1. Türkeli Demir Sahasında Bulunan Gemiler:
- Türkeli Demir Sahası'nda demirli bulunan gemilerin, lodos yönünden esecek kuvvetli rüzgâr nedeniyle demir taraması ve sürüklenme riski bakımından gerekli tedbirleri almaları,
- Demir zinciri uzunluğunun mevcut hava ve
deniz koşullarına uygun olmasının sağlanması, demir tutma kapasitesinin ve
demirleme pozisyonunun sürekli kontrol edilmesi,
- Gemi ana makinelerinin ve manevra
sistemlerinin ihtiyaç duyulması hâlinde derhâl kullanılabilecek durumda
bulundurulması, makine ve güverte personelinin hazır tutulması,
- Köprüüstü vardiyalarının sıklaştırılması,
demir mevkiinin ve geminin pozisyonunun radar, GPS ve diğer seyir yardımcıları
vasıtasıyla sürekli takip edilmesi,
- Demir taraması veya sürüklenme belirtisi
tespit edilmesi hâlinde vakit kaybetmeksizin gerekli manevraların yapılması ve
ilgili trafik kontrol merkezleri ile İstanbul Gemi Trafik Hizmetleri Merkezine
bilgi verilmesi,
- Gemilerin birbirlerine ve seyir
güzergâhlarına tehlike oluşturabilecek şekilde sürüklenmelerinin önlenmesi
amacıyla gerekli emniyet tedbirlerinin önceden alınması,
- İstanbul Bölge Liman Başkanlığı tarafından
ordinosu onaylanmayan gemilerin drifte çıkması,
2. Ahırkapı Demir Sahasında Bulunan Gemiler:
- Ahırkapı Demir Sahası'nda bulunan gemilerin, lodos nedeniyle oluşabilecek rüzgâr ve deniz etkilerini dikkate alarak demirleme ve emniyet tedbirlerini gözden geçirmeleri,
- Demir zinciri, demir tutma durumu ve geminin
pozisyonunun düzenli olarak kontrol edilmesi, demir taraması riskine karşı
köprüüstü vardiya zabitlerinin gerekli dikkat ve özeni göstermeleri,
- Gemi ana makinelerinin, dümen sistemlerinin
ve yardımcı makine donanımlarının çalışır durumda bulundurulması,
- Demir sahasında bulunan diğer gemilerle
emniyetli mesafenin korunması, olası sürüklenme ve manevra durumlarına karşı
gerekli hazırlıkların yapılması,
- Hava ve deniz koşullarının ağırlaşması
hâlinde gemi kaptanları tarafından risk değerlendirmesi yapılarak gerekli ilave
tedbirlerin alınması,
3. Yerel Deniz Trafiğinde Seyir Yapan Gemiler ve Deniz Araçları:
- İstanbul Boğazı, Haliç, Marmara Denizi ve Liman Başkanlığımızın yetki sahasında yerel deniz trafiğinde faaliyet gösteren yolcu gemileri, yolcu motorları, şehir hatları gemileri, gezinti tekneleri, feribotlar ve diğer deniz araçlarının sefer planlarını mevcut ve beklenen meteorolojik koşulları dikkate alarak yapmaları,
- Seferlerin planlanmasında rüzgârın yönü ve
kuvveti, dalga yüksekliği, görüş mesafesi, akıntı durumu ve gemilerin manevra
kabiliyetlerinin birlikte değerlendirilmesi,
- Seyir, can, mal ve çevre emniyetini tehlikeye
düşürebilecek hava ve deniz koşullarında sefer yapılmaması, gerekli görülmesi
hâlinde seferlerin ertelenmesi veya geçici olarak durdurulması,
- Özellikle yolcu taşımacılığı yapan deniz
araçlarında yolcu kapasitesi, yolcuların emniyetli şekilde gemiye alınması ve
tahliyesi, bağlama ve yanaşma manevraları ile seyir emniyetine yönelik
tedbirlerin artırılması,
- Liman, iskele ve terminallerde yanaşma,
ayrılma ve bağlama faaliyetlerinin hava koşulları dikkate alınarak
gerçekleştirilmesi,
- Kaptanların seyir süresince meteorolojik
gelişmeleri takip etmeleri ve gerektiğinde sefer güzergâhı ile hareket
saatlerini yeniden değerlendirmeleri,
4. Meteorolojik Bilgilerin Takibi ve Haberleşme:
- Tüm gemi kaptanları ve ilgili denizcilik işletmeleri tarafından Türk Radyo VHF Kanal 67 üzerinden yayımlanan güncel meteorolojik rapor ve seyir uyarılarının düzenli olarak dinlenmesi,
- İstanbul Gemi Trafik Hizmetleri Merkezi
tarafından yapılacak duyuru, uyarı ve talimatların takip edilmesi,
- Gemilerin VHF Kanal 16 üzerinden emniyet ve
tehlike çağrılarını takip edebilecek şekilde sürekli dinleme nöbeti tutmaları,
- Hava koşullarında meydana gelebilecek ani
değişikliklerin dikkate alınarak gerekli tedbirlerin zamanında alınması,
- Herhangi bir acil durum, demir taraması,
sürüklenme, makine arızası veya seyir emniyetini tehlikeye düşüren durumun
meydana gelmesi hâlinde ilgili trafik kontrol birimlerine ve yetkili makamlara
derhâl bilgi verilmesi,
5. Kıyı Tesisleri, Gemi Acenteleri ve İşletmeler Tarafından Alınacak Tedbirler:
- Kıyı tesislerinde bağlı bulunan gemilerin bağlama halatları, usturmaçaları ve diğer bağlama donanımlarının kontrol edilmesi,
- Kuvvetli rüzgâr nedeniyle halat kopması,
geminin rıhtımdanayrılması veya diğer gemi ve tesislere çarpması riskine karşı
gerekli önlemlerin alınması,
- Gemi acenteleri tarafından temsil ettikleri
gemilerin kaptan ve donatanlarının meteorolojik uyarılar konusunda
bilgilendirilmesi,
- Gemi ve kıyı tesisi personelinin olası acil
durumlara karşı hazırlıklı bulundurulması,
- Liman sahalarında gerçekleştirilecek yükleme,
tahliye, ikmal, bakım, onarım ve diğer operasyonların meteorolojik koşullar
dikkate alınarak yürütülmesi,
hususları ifade edilmektedir.
Bu kapsamda, İstanbul ve çevre denizlerinde beklenen olumsuz meteorolojik koşullar süresince tüm gemi kaptanları, donatanlar, gemi acenteleri, kıyı tesisi işletmeleri ve ilgili denizcilik kuruluşları tarafından gerekli emniyet tedbirlerinin eksiksiz olarak alınması, deniz kazalarının önlenmesi ve seyir, can, mal ve çevre emniyetinin korunması hususunda azami dikkat ve hassasiyet gösterilmesi istendiği,’’
Belirtilmektedir.
Sayın Üyelerimizin
bilgilerine rica ederiz.
Saygılarımızla,
Vapur
Donatanları ve Acenteleri Derneği
Emin
EMİNOĞLU
Genel
Sekreter
Dağıtım: Tüm üyelerimiz
